Πώς γίνεται ο σωστός έλεγχος ανοιγόμενων κουφωμάτων και γιατί έχει σημασία

Όταν μιλάμε για πόρτες και παράθυρα που ανοίγουν προς τα μέσα ή προς τα έξω, η λέξη "ανοιγόμενα κουφώματα" είναι αυτή που χρησιμοποιείται συχνότερα στην ελληνική αγορά. Είτε πρόκειται για το σπίτι σας, είτε για ένα επαγγελματικό χώρο, η σωστή λειτουργία τους επηρεάζει άμεσα τη θερμομόνωση, την ηχομόνωση, ακόμα και την ασφάλεια. Αυτό που πολλοί δεν συνειδητοποιούν είναι ότι η ποιότητα ενός κουφώματος δεν κρίνεται μόνο από την αρχική εγκατάσταση, αλλά και από την τακτική συντήρηση και τον έλεγχο που γίνεται με τον καιρό.

Σε αυτό το άρθρο θα δούμε με ποια κριτήρια γίνεται ο ανοιγόμενα κουφώματα έλεγχος, ποιες είναι οι πιο συχνές βλάβες που παρουσιάζονται, και πώς μπορείτε να προλάβετε δαπανηρές επισκευές. Ο στόχος δεν είναι μόνο να αναγνωρίσετε ένα πρόβλημα, αλλά να μπορείτε να το αποφύγετε πριν γίνει σοβαρό.

Γιατί ο έλεγχος των ανοιγόμενων κουφωμάτων είναι απαραίτητος

Σκεφτείτε πόσες φορές την ημέρα ανοίγετε και κλείνετε ένα παράθυρο. Κάθε φορά, οι μεντεσέδες, οι μηχανισμοί περιστροφής, τα λάστιχα στεγανοποίησης και τα σημεία στήριξης δέχονται μηχανικές καταπονήσεις. Με την πάροδο του χρόνου, η φθορά είναι αναπόφευκτη. Αυτό που μπορείτε να ελέγξετε είναι ο ρυθμός της φθοράς αυτής. Ένας σωστός ανοιγόμενα κουφώματα έλεγχος σε τακτά χρονικά διαστήματα μπορεί να παρατείνει τη ζωή τους κατά χρόνια.

Η ελληνική πραγματικότητα έχει τις ιδιαιτερότητές της: από την υγρασία της παραθαλάσσιας ζώνης μέχρι την ξηρασία και τη σκόνη της Αθήνας ή της Θεσσαλονίκης. Κάθε περιβάλλον απαιτεί διαφορετική προσέγγιση. Για παράδειγμα, σε μια περιοχή με υψηλή υγρασία, τα μεταλλικά μέρη ενός κουφώματος μπορεί να παρουσιάσουν οξείδωση ή σκουριά, ενώ σε μια ξηρή περιοχή, τα πλαστικά μέρη και τα λάστιχα γίνονται εύθραυστα πιο γρήγορα.

Ποια σημεία πρέπει να ελέγχετε πρώτα

Δεν χρειάζεται να είστε ειδικός για να κάνετε μια βασική επιθεώρηση. Υπάρχουν πέντε βασικά σημεία που καλό είναι να κοιτάζετε τουλάχιστον μία φορά το χρόνο:

• Λάστιχα στεγανοποίησης: Ελέγξτε αν είναι σκληρά, ραγισμένα ή αν έχουν αποκολληθεί. Αν δεν εφαρμόζουν σωστά, δημιουργούνται ρεύματα αέρα και χάνεται ενέργεια.
• Μεντεσέδες και περιστροφικοί μηχανισμοί: Ακούστε αν ακούγονται τριξίματα ή αν το κούφωμα "βαραίνει" όταν το ανοίγετε. Λίγο λάδι ειδικής λίπανσης μπορεί να λύσει το πρόβλημα.
• Σημεία στήριξης και βίδες: Πολλές φορές, με τους κραδασμούς ή την καθημερινή χρήση, οι βίδες χαλαρώνουν. Σφίξτε τες με ένα κατσαβίδι, χωρίς να τις παραβιάσετε.
• Κλειδαριές και μηχανισμοί ασφάλισης: Δοκιμάστε αν κλειδώνει ομαλά. Ένας μηχανισμός που κολλάει μπορεί να σπάσει αν τον πιέσετε.
• Πλαίσιο και υαλοπίνακες: Κοιτάξτε αν υπάρχουν ρωγμές ή σημάδια υγρασίας γύρω από το τζάμι. Η συμπύκνωση που δεν φεύγει μπορεί να υποδηλώνει κακή στεγάνωση.

Αν παρατηρήσετε κάτι από τα παραπάνω, μην το αμελήσετε. Μια μικρή επισκευή σήμερα μπορεί να γλιτώσει μια ολόκληρη αντικατάσταση αύριο.

Η διαφορά ανάμεσα σε αλουμίνιο, ξύλο και PVC

Κάθε υλικό έχει τα δυνατά και τα αδύνατα σημεία του. Τα αλουμινένια κουφώματα είναι ανθεκτικά στη σκουριά, αλλά μπορεί να παραμορφωθούν αν δεχτούν ισχυρό χτύπημα. Τα ξύλινα είναι ζεστά αισθητικά, αλλά χρειάζονται βαφή και προστασία από την υγρασία κάθε λίγα χρόνια. Τα PVC είναι οικονομικά και δεν απαιτούν συντήρηση, αλλά με τον καιρό το χρώμα τους μπορεί να ξεθωριάσει και τα λάστιχα να γίνουν σκληρά.

Όταν κάνετε ανοιγόμενα κουφώματα έλεγχος, το υλικό καθορίζει και το είδος της προσοχής που χρειάζονται. Για παράδειγμα, σε ένα ξύλινο κούφωμα πρέπει να ελέγξετε αν το χρώμα ή το βερνίκι έχει ξεφλουδίσει, ενώ σε ένα αλουμινένιο δίνετε βάση στη στεγανότητα των αρμών.

Πότε αξίζει να καλέσετε έναν επαγγελματία

Υπάρχουν περιπτώσεις που ο έλεγχος από έναν μη ειδικό δεν αρκεί. Αν παρατηρήσετε ότι το κούφωμα δεν κλείνει καλά παρόλο που έχετε ρυθμίσει τις βίδες, ή αν ακούτε έναν μεταλλικό ήχο τριβής που δεν φεύγει με λίπανση, τότε μάλλον υπάρχει πρόβλημα ευθυγράμμισης. Αυτό συμβαίνει συχνά σε παλαιότερες κατασκευές όπου το κτίριο έχει υποχωρήσει ελαφρά. Σε τέτοιες περιπτώσεις, χρειάζεται ρύθμιση ή ακόμα και αντικατάσταση κάποιων εξαρτημάτων.

Ακόμα, αν το κούφωμα είναι πολύ παλιό (πάνω από 15-20 χρόνια), μπορεί να μην πληροί πια τα σύγχρονα πρότυπα μόνωσης. Τότε ίσως είναι πιο συμφέρον να το αντικαταστήσετε παρά να το επισκευάζετε συνεχώς.

Πρακτικές συμβουλές για τη συντήρηση

Η συντήρηση δεν χρειάζεται να είναι χρονοβόρα. Μερικά λεπτά κάθε έξι μήνες μπορούν να κάνουν μεγάλη διαφορά. Καθαρίστε τα λάστιχα με ένα υγρό πανί και λίγο ήπιο απορρυπαντικό, χωρίς λιπαντικά που μπορεί να τα φθείρουν. Λιπάνετε τους μεντεσέδες με σπρέι σιλικόνης ή λάδι μηχανής, αλλά όχι με λίπος που τραβάει σκόνη. Ελέγξτε αν τα σημεία όπου το κούφωμα εφάπτεται με τον τοίχο έχουν σφραγιστεί σωστά· αν υπάρχει κενό, μπορείτε να το γεμίσετε με σιλικόνη ή αφρό πολυουρεθάνης.

Μη ξεχνάτε τα εξωτερικά σημεία. Ένας υδρορροός που στάζει πάνω σε ένα παράθυρο μπορεί να δημιουργήσει υγρασία και να φθείρει τα λάστιχα. Αν έχετε παράθυρα που βλέπουν σε μπαλκόνι, φροντίστε η αποχέτευση του μπαλκονιού να λειτουργεί σωστά.

Τι να προσέξετε κατά την αγορά νέων κουφωμάτων

Αν σκέφτεστε να αλλάξετε κουφώματα, ο σωστός έλεγχος δεν αφορά μόνο τα παλιά. Κατά την επιλογή νέων, δώστε σημασία σε ποιοτικές λεπτομέρειες: το πάχος του προφίλ, τον τύπο του υαλοπίνακα (διπλός ή τριπλός, με επίστρωση low-e), την ποιότητα των λαστίχων (EPDM ή σιλικόνη) και τον μηχανισμό περιστροφής. Μην παρασύρεστε μόνο από την τιμή· ένα φτηνό κούφωμα μπορεί να σας κοστίσει περισσότερο σε λογαριασμούς θέρμανσης και κλιματισμού σε λίγα χρόνια.

Ένα καλό τέστ είναι να ανοίξετε και να κλείσετε το κούφωμα στο κατάστημα πολλές φορές, για να δείτε αν λειτουργεί ομαλά. Επίσης, ζητήστε πιστοποιητικά θερμοπερατότητας (U-value) για να συγκρίνετε.

Αν έχετε ήδη κουφώματα και θέλετε να βελτιώσετε την απόδοσή τους χωρίς αντικατάσταση, μπορείτε να τοποθετήσετε πρόσθετα λάστιχα ή ακόμα και να κολλήσετε μονωτική μεμβράνη στα τζάμια. Αυτές είναι λύσεις χαμηλού κόστους που δίνουν απτά αποτελέσματα.

Η σχέση του ελέγχου με την ενεργειακή απόδοση

Στην Ελλάδα, το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας που καταναλώνεται σε ένα σπίτι πάει στη θέρμανση και την ψύξη. Τα κουφώματα είναι το πιο αδύναμο σημείο του κελύφους. Μια μελέτη του ΚΑΠΕ έδειξε ότι η αντικατάσταση παλαιών κουφωμάτων με σύγχρονα μπορεί να μειώσει την κατανάλωση ενέργειας έως και 30%. Ακόμα και χωρίς αντικατάσταση, όμως, η σωστή συντήρηση και ο τακτικός έλεγχος μπορούν να βελτιώσουν την απόδοση κατά 10-15%.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο ανοιγόμενα κουφώματα έλεγχος αποκτά και οικονομική διάσταση. Δεν είναι μόνο θέμα άνεσης, αλλά και μείωσης των λογαριασμών ρεύματος ή πετρελαίου.

Για όσους ενδιαφέρονται για το πρόγραμμα "Εξοικονομώ", η επιδότηση για αλλαγή κουφωμάτων είναι από τις πιο συνηθισμένες. Πριν όμως κάνετε αίτηση, συμβουλευτείτε έναν μηχανικό για να υπολογίσετε ακριβώς την απόσβεση.

Συχνές ερωτήσεις και λάθη

Πολλοί ρωτούν αν μπορούν να βάψουν μόνοι τους τα κουφώματα αλουμινίου. Η απάντηση είναι όχι, εκτός αν έχετε ειδικά χρώματα και εξοπλισμό. Η βαφή αλουμινίου είναι βιομηχανική διαδικασία. Για τα ξύλινα, αντίθετα, ένα καλό βερνίκι ή χρώμα μπορεί να εφαρμοστεί με πινέλο, αλλά μόνο αφού προηγηθεί τρίψιμο και αστάρωμα.

Ένα άλλο συχνό λάθος είναι η χρήση λιπαντικού σπρέι που δεν είναι κατάλληλο για πλαστικά μέρη. Μερικά σπρέι περιέχουν διαλύτες που σκληραίνουν τα λάστιχα. Προτιμήστε λιπαντικά με βάση τη σιλικόνη.

Τέλος, μην αμελείτε τα παλιά κουφώματα επειδή σκέφτεστε να τα αλλάξετε. Μέχρι να γίνει η αντικατάσταση, μια απλή επισκευή μπορεί να σας γλιτώσει από ζημιές από βροχή ή υγρασία.

Στην πράξη, ο έλεγχος των ανοιγόμενων κουφωμάτων είναι μια επένδυση χρόνου που αποδίδει. Είτε το κάνετε μόνοι σας, είτε αναθέσετε σε ειδικό, η τακτική παρακολούθηση είναι το κλειδί για να παραμείνουν λειτουργικά και ανθεκτικά για πολλά χρόνια.

Για όσους αναζητούν εξειδικευμένες υπηρεσίες ελέγχου και επισκευής, η επιχείρηση Οικοδομικές Εργασίες στη Λεωφ. Ελ. Βενιζέλου 3, Νέα Σμύρνη 171 23, στο τηλέφωνο 2102315108, προσφέρει υποστήριξη για κάθε είδους κούφωμα, από τον έλεγχο μέχρι την πλήρη εγκατάσταση.